Rynek Maślany w Nowy Sącz stoi dziś przed jedną z największych zmian urbanistycznych od wielu dekad. Miasto przygotowuje dużą inwestycję rewitalizacyjną, której celem jest nie tylko modernizacja samego targowiska, ale także uporządkowanie przestrzeni w tej części śródmieścia. Cały projekt ma wartość ponad 90 mln zł, a znaczną część środków zapewnią fundusze europejskie.
Dla wielu mieszkańców to miejsce ma szczególne znaczenie. Rynek Maślany od lat kojarzony jest z lokalnym handlem, spotkaniami i codziennym rytmem życia miasta. Dlatego planowana przebudowa budzi zarówno nadzieje, jak i obawy.
Inwestycja za ponad 90 milionów złotych
Projekt nosi nazwę „Wsparcie rozwoju gospodarczego obszaru rewitalizacji poprzez zagospodarowanie terenu Rynku Maślanego w Nowym Sączu”. Jego całkowita wartość została oszacowana na:
- 90 627 877,41 zł – wartość całego projektu
- 64 733 317,27 zł – koszty kwalifikowane
- 56 497 748,82 zł – maksymalne dofinansowanie
Na wsparcie zewnętrzne składają się:
- 55 023 319,68 zł z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego
- 1 474 429,14 zł z budżetu państwa
Oznacza to, że miasto musi zabezpieczyć z własnych środków około 34 mln zł, które obejmują m.in. koszty niekwalifikowane inwestycji.
Projekt znalazł się na liście przedsięwzięć dofinansowanych w ramach programu Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021–2027, w działaniu dotyczącym rewitalizacji miast.
Trzy etapy przebudowy
Dokumenty przetargowe przygotowane przez Urząd Miasta zakładają realizację inwestycji w trzech głównych etapach.
1. Zmiany w układzie komunikacyjnym
Pierwszy etap dotyczy ulicy Sobieskiego oraz przebudowę układu drogowego w tej części śródmieścia. Celem jest poprawa komunikacji i uporządkowanie ruchu w rejonie targowiska.
2. Nowe targowisko i parking podziemny
Drugi etap obejmuje gruntowną przebudowę samego Rynku Maślanego. Najważniejsze elementy to:
- nowa przestrzeń handlowa dla kupców,
- modernizacja placu targowego,
- budowa parkingu podziemnego.
Według założeń projektowych parking ma pełnić także funkcję miejsca doraźnego schronienia, zgodnie z nowymi przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa infrastruktury publicznej.
3. Nowy budynek w miejscu dawnej straży
Trzeci element inwestycji to nowy obiekt w miejscu obecnej zabudowy po dawnej straży pożarnej. Budynek ma pełnić funkcje usługowe i publiczne, wpisując się w nową koncepcję zagospodarowania tej części miasta.
Kto przygotowuje projekt
Na etapie przygotowania inwestycji miasto rozstrzygnęło już kilka postępowań przetargowych.
Najważniejsze z nich to:
- Program funkcjonalno-użytkowy (PFU) – przygotowany przez pracownię Bulanda Architekci, za kwotę 132 840 zł brutto.
- Dokumentacja projektowa wraz z decyzjami administracyjnymi – wykonuje firma BBC Best Building Consultants, której oferta wyniosła 1 189 902 zł brutto.
Na razie nie wskazano jeszcze wykonawcy robót budowlanych. Taki przetarg zwykle ogłasza się dopiero po zakończeniu projektowania i uzyskaniu wszystkich wymaganych decyzji.
Harmonogram przygotowania inwestycji
Zgodnie z zapisami dokumentacji przetargowej projektanci mają:
- przygotować koncepcje architektoniczne w ciągu 30 dni od podpisania umowy,
- opracować kompletną dokumentację projektową do 1 grudnia 2025 roku.
Dopiero po tym etapie możliwe będzie ogłoszenie przetargów na realizację budowy.
Rynek Maślany – miejsce z historią
Rynek Maślany od dziesięcioleci jest ważnym punktem handlowym w Nowym Sączu. Jego nazwa wywodzi się najprawdopodobniej od dawnego handlu nabiałem – przede wszystkim masłem i serami.
Plac targowy był miejscem, gdzie spotykali się:
- lokalni rolnicy,
- kupcy,
- mieszkańcy szukający świeżych produktów.
Dlatego dla wielu sądeczan nie jest to tylko przestrzeń handlowa, lecz także element lokalnej tożsamości.
Kupcy obawiają się przerwy w handlu
Najwięcej emocji budzi kwestia funkcjonowania targowiska w czasie remontu.
Kupcy zwracają uwagę, że długotrwałe przeniesienie handlu może oznaczać utratę klientów. W dyskusji publicznej pojawiają się głosy, że nawet rok czy dwa przerwy mogą spowodować upadek części rodzinnych biznesów.
Przedsiębiorcy podkreślają jednak, że nie sprzeciwiają się samej modernizacji. Oczekują przede wszystkim:
- jasnych zasad prowadzenia handlu podczas remontu,
- wskazania lokalizacji zastępczej,
- informacji o przyszłych kosztach dzierżawy stoisk.
Miasto zapowiada zachowanie funkcji targowej
Władze miasta deklarują, że funkcja handlowa Rynku Maślanego zostanie utrzymana.
W planach jest stworzenie nowoczesnej przestrzeni targowej, która będzie bardziej uporządkowana i dostosowana do współczesnych standardów. Nowa infrastruktura ma poprawić:
- komfort kupców,
- dostępność dla klientów,
- estetykę tej części śródmieścia.
Jedna z największych inwestycji w regionie
Skala inwestycji w Nowym Sączu jest bardzo duża w porównaniu z innymi projektami rewitalizacyjnymi w Małopolsce.
Dla porównania:
- rewitalizacja rynku w Wadowice – ok. 12,9 mln zł,
- projekty zieleni miejskiej w Gorlice – ok. 9 mln zł,
- przebudowa rynku w Stary Sącz – niespełna 10 mln zł.
Projekt sądecki jest więc kilkukrotnie większy finansowo, co pokazuje skalę planowanej transformacji tej części miasta.
Co oznacza rewitalizacja dla mieszkańców
Jeśli wszystkie założenia zostaną zrealizowane, Rynek Maślany może stać się nową wizytówką śródmieścia. Inwestycja ma szansę:
- uporządkować przestrzeń targową,
- poprawić dostępność komunikacyjną,
- zwiększyć atrakcyjność handlową centrum miasta.
Jednocześnie najbliższe lata mogą oznaczać dla mieszkańców i kupców okres dużych zmian oraz utrudnień budowlanych.
Dlatego przyszłość Rynku Maślanego będzie zależała nie tylko od projektu i pieniędzy, ale także od tego, czy uda się pogodzić nowoczesną wizję przestrzeni z tradycją handlu, która od lat tworzy klimat tego miejsca w Nowym Sączu.